Çömlek Workshop: Çarkta Çömlek Yapımı

Workshopie Ekibi · 1 Kasım 2026

Çömlek workshop, çömlekçi çarkının başına oturup çamura kendi ellerinizle şekil verdiğiniz bir atölyedir ve İstanbul'da Workshopie üzerinden Kadıköy'de iki seçeneği var: birinde kupa ve tabak yapıyorsunuz, öteki çiftlere özel, iki kişilik bir çark etkinliği. İkisi de çarkı ilk kez deneyecekler için uygun.

Çömlek workshop İstanbul'da nerede?

Workshopie'de çömlek workshopları İstanbul'da, Kadıköy 19 Mayıs'taki Wake Up Coffee Co'da yapılıyor; iki etkinliği de Kitka Atelier düzenliyor. Dudullu-Bostancı metrosunda Ayşekadın durağında inerseniz 5 dakikada yürüyorsunuz.

Bir seansta en fazla 2 kişi çalışıyor; workshopa 7 yaşından itibaren katılabilirsiniz. Kupanız ve tabağınız, gıdaya uygun sır ve yüksek pişirim fiyata dâhil. Seans tarihleri size uymazsa bu workshop 2 kişilik özel grup olarak da açılabiliyor.

Çiftlere ayrılan bu etkinlik 16 yaş ve üzeri için. Kupa ya da tabak seçiyorsunuz; sırlama ve iki pişirim de ücretin içinde. "Özel Atölye Talep Et" düğmesiyle iki etkinlikte de kendi tarihinizi önerebilirsiniz. İki etkinliği ve en yakın tarihlerini çömlekçilik atölyeleri sayfamızda bulabilirsiniz.

Çömlek workshopta neler yapılır?

Çömlek workshopta önce ne yapacağınızı planlıyor, sonra çamuru çarkta şekillendiriyor, biraz kuruduktan sonra da boyuyorsunuz. Kadıköy'deki atölyede çarkın nasıl çalıştığını öğreniyor; çamuru merkezlemeyi, yükseltmeyi ve şekillendirmeyi eğitmenin yanında deniyorsunuz. Parçanız sırlanıp pişirildikten sonra yaklaşık 20 günde size teslim ediliyor.

Çömlek kursu mu, workshop mu?

Çarkı ilk kez deneyecekseniz workshop yeter; kurs, düzenli çalışıp ustalaşmak isteyenlere göredir. Workshopta tek seansta kendi parçanızı şekillendirirsiniz. Kurs ise Türk Dil Kurumunun tanımıyla "derslere dayanan ve belli bir süresi olan" bir eğitim etkinliğidir. Çarkta ustalık zamanla, beceri ve tecrübeyle gelir; merakınızı gidermek için ise tek seans yeterli.

Çömlek nasıl yapılır adım adım?

Çömlek, çamurun hazırlanması, çarkta şekillendirilmesi, kurutulması, pişirilmesi ve sırlanmasıyla yapılır. Millî Eğitim Bakanlığının seramik ders modülünden derlediğimiz adımlar:

  1. Çamuru hazırlama: Toprak yoğrulur ve içindeki hava alınır; çamur böylece şekle hazır olur.
  2. Çarkta şekillendirme: Kil topu çarkın üzerine konur. Çark dönerken parmaklarınızla ve ellerinizle eşit basınç uygulayarak ona biçim verirsiniz.
  3. Düzeltme ve kurutma: Kuruyan form sünger, su, bıçak ya da zımparayla düzeltilir; fırına ancak iyice kuruduktan sonra girer.
  4. Bisküvi pişirimi: İlk pişirim yavaş ısıtılan fırında yapılır, çünkü parçadaki suyun kontrollü çıkması gerekir.
  5. Sırlama ve sırlı pişirim: Parça sırlanır ve sırına uygun ısıda yeniden pişirilir.

Çömlek yapmak için gerekli malzemeler nelerdir?

Çömlek yapmak için çamur, çömlekçi çarkı, sünger, modelaj kalemleri, spatula, misina, fırça ve pişirmek için bir fırın gerekir. Fırın dışındakiler, bakanlığın modülündeki atölye donanımı listesinde geçiyor. Kadıköy'deki iki workshopta malzemeler ücretin içinde.

Evde çömlek nasıl yapılır?

Evde çömlek, çark yoksa elle şekillendirilir, ama pişirmek için fırın gerekir. Çimdik, sucuk ve plaka gibi yöntemleri seramik ve çömlek farkı yazımızda anlattık. Bu tür çalışmalarda genellikle elektrikli fırın kullanılıyor. Çarkı ve fırını evde kurmadan çömlek yapmak istiyorsanız workshopta ikisi de hazır.

Çömlekçi çarkı hangi işlemde kullanılır?

Çömlekçi çarkı, kile şekil verme işleminde, özellikle de kaplara yuvarlak biçim vermede kullanılır. Türk Dil Kurumunun Güncel Türkçe Sözlüğü onu "Çömlek yapımında yuvarlak biçim verebilmek için çamur kalıbı döndüren çark" diye tanımlıyor. Çarkın çömlekçi tornası ya da seramik tornası gibi başka adları da var. Anadolu Üniversitesinde hazırlanan bir sanatta yeterlik tezi, bugün kullanılan tornaları el, ayak, pedallı, elektrikli, masaüstü ve mini olarak gruplandırıyor.

Çömlekçi çarkı ne zaman bulundu?

Çömlekçi çarkının ne zaman ve kimler tarafından bulunduğu kesin olarak bilinmiyor. Anadolu Üniversitesindeki tezde aktarılan arkeolojik kalıntılar M.Ö. 4500'lü yıllarda Elamlıları gösteriyor; başka bir kaynak ise ilk çömlekçi tezgâhını M.Ö. 3250'de Sümerlilere bağlıyor.

Çocuklar için çömlek atölyesi var mı?

Evet, Workshopie'de Kadıköy'deki kupa ve tabak workshopuna çocuklar 7 yaşından itibaren katılabiliyor. Çiftlere özel etkinlik ise 16 yaş ve üzeri için.

Kaynaklar

Tüm yazılar